Neidio i'r prif gynnwy

Diweddariad i'r wefan: Mae Polisïau Clinigol, Cyhoeddiadau ac Insight Hub bellach i'w gweld o dan Polisïau ac Adnoddau.
Mae cynnwys a oedd gynt o dan Gweithio Gyda Ni, gan gynnwys Dod yn Ddarparwr ac Ymgysylltu ac Ymgynghori, bellach i'w weld o dan Amdanom Ni.

Manylion yr Adolygiad Clinigol Annibynnol o Atgyfeiriadau ar gyfer Llawfeddygaeth Cadarnhau Rhyw – 6 Hydref 2026

Heddiw, mae Pwyllgor Comisiynu ar y Cyd GIG Cymru (NWJCC) wedi cyhoeddi’r Cylch Gorchwyl ar gyfer yr Adolygiad Clinigol Annibynnol sy’n ymwneud â chleifion a atgyfeiriwyd ar gyfer llawdriniaeth cadarnhau rhywedd drwy Wasanaeth Rhywedd Cymru (WGS).

Mae'r Cylch Gorchwyl yn egluro beth fydd yr adolygiad yn edrych arno, sut y caiff ei gynnal a sut y caiff ei oruchwylio. Darllenwch y Cylch Gorchwyl.

Mae Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro hefyd wedi cyhoeddi Cwestiynau Cyffredin (FAQs) wedi'u diweddaru, gan ddarparu rhagor o wybodaeth am y broses adolygu, yr hyn y gall cleifion ei ddisgwyl a'r camau nesaf.

Ar 24 Awst 2026, penderfynodd NWJCC oedi atgyfeiriadau ar gyfer llawdriniaeth cadarnhau rhywedd gan Wasanaeth Rhywedd Cymru, asesiadau gan ddarparwyr llawfeddygol a llawdriniaethau newydd. Cyflwynwyd yr oedi fel mesur rhagofalus, ar gyngor clinigol, yn dilyn pryderon a nodwyd trwy brosesau ansawdd, diogelwch a sicrwydd arferol.

Cyfrifoldeb cyffredinol y NWJCC yw sicrhau bod y gwasanaethau y mae'n eu comisiynu yn darparu gofal diogel o ansawdd uchel i gleifion, a chymerwyd y penderfyniad i oedi llawdriniaeth i helpu i sicrhau bod y safonau hynny'n cael eu cynnal. Fodd bynnag, mae'r NWJCC yn cydnabod yr ansicrwydd a'r pryder y mae'r oedi wedi'i achosi i gleifion sy'n aros am lawdriniaeth a'u teuluoedd.

Mae hwn yn parhau i fod yn oedi ac nid yw'n newid parhaol i'r gwasanaeth. Mae'r NWJCC yn parhau i fod wedi ymrwymo i sicrhau y gall trigolion Cymru gael mynediad at wasanaethau cadarnhau rhywedd o ansawdd uchel, gan gynnwys mynediad at lawdriniaeth briodol.

Ers cyhoeddi'r oedi, mae NWJCC, Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro a sefydliadau partner wedi bod yn gweithio i sefydlu'r Adolygiad Clinigol Annibynnol a'r trefniadau sy'n ofynnol i gefnogi ei weithredu.

Bydd yr Adolygiad Clinigol Annibynnol yn cael ei gynnal mewn camau, gyda chleifion yn cael eu hadolygu yn nhrefn eu lleoliad o fewn y llwybr llawfeddygol.

Bydd yr adolygiad yn canolbwyntio i ddechrau ar gleifion y bwriadwyd i gael llawdriniaeth rhwng 26 Awst 2026 a 31 Rhagfyr 2026. Yna bydd yn ystyried cleifion sydd eisoes wedi cael asesiad llawfeddygol ac sy'n aros am lawdriniaeth, ac yna cleifion sydd wedi cael eu hatgyfeirio am lawdriniaeth ac sy'n aros am asesiad llawfeddygol.

Bydd clinigwyr rhywedd annibynnol yn adolygu cofnodion clinigol perthnasol ac yn cyfarfod â chleifion fel rhan o'r broses adolygu a byddant yn ystyried amrywiaeth o ffactorau sy'n berthnasol i ofal unigolyn. Lle bo'n briodol, bydd llawdriniaeth yn cael ei hailgychwyn cyn gynted ag y bydd adolygiad unigolyn wedi'i gwblhau.

Cysylltir â chleifion yn uniongyrchol ynghylch unrhyw adolygiad sy'n ymwneud â'u gofal unigol a byddant yn derbyn gwybodaeth am unrhyw ganlyniadau, camau nesaf neu gamau pellach sydd eu hangen. Bydd Gwasanaeth Rhywedd Cymru yn parhau i oruchwylio gofal parhaus pob claf drwy gydol y broses ac yn parhau i fod y prif bwynt cyswllt ar gyfer cymorth.

Ochr yn ochr ag adolygiadau cleifion unigol, bydd y clinigwyr rhywedd annibynnol yn nodi unrhyw themâu cyffredin, enghreifftiau o arfer da a chyfleoedd i ddysgu. Bydd y canfyddiadau hyn yn helpu i lywio argymhellion ar gyfer gwelliannau i'r gwasanaeth a'i drefniadau llywodraethu yn y dyfodol.

Bydd y NWJCC yn parhau i weithio'n agos gyda Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro, arweinwyr clinigol, rhanddeiliaid a phartneriaid gwasanaeth wrth i'r adolygiad fynd rhagddo.

Mae rhagor o wybodaeth, gan gynnwys cwestiynau cyffredin ac adnoddau cymorth, ar gael ar wefan Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro. Bydd y wybodaeth yn cael ei diweddaru wrth i fanylion pellach ddod ar gael.

Darllenwch Gwestiynau Cyffredin Gwasanaeth Rhyw Cymru. Bydd y Cwestiynau Cyffredin yn cael eu diweddaru wrth i ragor o wybodaeth ddod ar gael.